Neuroloog Steven Laureys pleit voor een goede nachtrust: “Al die macho’s die slapen iets voor watjes vinden, moeten beseffen dat slaapgebrek hun teelballen doet krimpen”

“Piekeren en stress, dát is vaak de oorzaak van slaapproblemen. En dat los je niet op met een pil, maar met een goede psycholoog.” Neuroloog Steven Laureys, de ‘topdokter’ die Vlaanderen aan het mediteren zette, vertelde in Dag Allemaal dat we ons massale verbruik van slaapmiddelen dringend een halt moeten toeroepen. Een goede slaaphygiëne is al het halve werk, vindt hij. En daar is hij zelf het beste voorbeeld van.

“Als jonge arts negeerde ik mijn behoefte aan nachtrust. Gevolg: ik dommelde in achter het stuur op de Brusselse Ring.” Prof. dr. Steven Laureys, de neuroloog die we leerden kennen als comaspecialist in ‘Topdokters’, kwam er gelukkig met blikschade vanaf. Maar sinds die dag houdt hij zich aan zijn acht uur slaap per nacht. En hij schreef er nu een boek over. Nadat Laureys in zijn ‘Het no-nonsense meditatieboek’ helder uitlegde wat mediteren precies doet met ons brein, belicht hij in ‘Het no-­non­sense slaapboek’ onze slaap in al z’n facetten: wat slapen precies is, wat dromen met ons doet… en hoe mensen met een slaapstoornis kunnen wandelen, koken of zelfs moorden in hun slaap.
Dat laatste is wel degelijk uit het leven gegrepen. In 1987 vermoordde de Canadees Kenneth Parks zijn schoonouders… tijdens het slaapwandelen. Hij werd vrijgesproken nadat bleek dat hij een voorgeschiedenis van slaapstoornissen had en dat hij die nacht niet verantwoordelijk was voor zijn daden.

Fanaat

Dankzij moderne scantechnieken ontrafelen wetenschappers het mysterie van onze slaap alsmaar meer. “Maar er is nog véél dat we niet weten. Vooral onze droomslaap blijft een interessant onderzoeks­domein”, vertelt Steven Laureys, die met zijn gezin tijdelijk in Canada woont. Wij praten met hem in zijn ouderlijk huis in België, waar hij op bezoek is bij zijn moeder. Om zijn eigen (droom)slaap te onderzoeken, draagt Laureys ’s nachts een batterij meettoestellen die zijn slaap monitoren en zijn optimale wekmoment bepalen.
“In onze westerse maatschappij worden de meeste mensen wakker met een wekker, soms wanneer ze nog diep in slaap zijn. Da’s niet ideaal”, betoogt hij. “Een smartwatch kan helpen om je ideale wekmoment te bepalen. Ik ben op dat vlak misschien een fanaat, met mijn Fitbit, smartwatch en Oura Ring.”

Bevredig je met al die snufjes niet vooral je innerlijke nerd?

“(lacht) Zo’n dure smartwatch kán interessant zijn. Hij kan je bijvoorbeeld confronteren met hoe weinig je effectief slaapt. Mijn smartwatch meet ook mijn temperatuur en hartslag, staat in contact met mijn weegschaal,… We staan er niet bij stil, maar al die dingen hangen samen. Als je veel stress hebt, slaap je slecht. En als je slecht slaapt, krijg je nog meer gezondheidsproblemen. Het is een vicieuze cirkel.”

Tijdens mijn consulta­ties zie ik mensen bij wie het angstzweet al uitbreekt wanneer ze hun slaapkamer binnengaan, zo bang zijn ze om weer uren wakker te liggen.Neuroloog Steven Laureys

Die vicieuze cirkel trachten we hier in Vlaanderen te doorbreken met slaappillen.

“Ja, en daar moeten we vanaf. Tijdens mijn consultaties zie ik mensen bij wie het angstzweet al uitbreekt wanneer ze hun slaapkamer binnengaan, zo bang zijn ze om weer uren wakker te liggen. Vaak zijn piekeren en stress daar de oorzaak van. Maar dat los je niet op met een pil, dan heb je een goede psycholoog nodig die met cognitieve gedragstherapie het probleem ten gronde aanpakt.”

De psycholoog? Je hoort wel dat mensen naar ’n slaapkliniek gaan, maar over de psycholoog wordt toch niet veel gesproken.

“Een slaaponderzoek is nodig om pathologieën als slaap­apneu uit te sluiten. Eén op de tien mensen lijdt daaraan. Maar meestal ligt de oorzaak elders. Soms zijn slaapproblemen het gevolg van medicatie: antidepressiva, morfine, spierverslappers,… En er is zoveel meer dan het medische alleen. Denk aan ’n snurkende partner, omgevingslawaai, te lang tv kijken of tot ’s avonds laat op je gsm zitten.”

We willen te veel uit onze dag halen?

“Absoluut. Zeker politici en CEO’s vinden slaap nog al te vaak tijdverspilling, iets voor watjes. Wel, in mijn boek haal ik een goed argument aan tegen die machocultuur. Slaapgebrek tast de testosteronproductie aan, waardoor de teelballen krimpen. Dat moeten die macho’s goed beseffen.”

Reden te meer dus om vroeg onder de wol te kruipen. Om hoe laat zoek jij je bed op?

“Rond 21 uur ga ik naar boven. Dan lees ik nog wat, doe aan meditatie of bedrijf de liefde en tegen 22 uur slapen we. Ik ben niet te beroerd om toe te geven dat ik mijn acht uur slaap nodig heb. Als jonge arts negeerde ik dat. Gevolg: op een dag dommelde ik in achter het stuur en schuurde ik tegen de vangrail op de Brusselse Ring. In die tijd was het normaal om als arts een volledige dag consultaties te doen, dan ’s nachts wachtdienst te doen – met wat pech kreeg je zoveel oproepen dat je amper een oog dichtdeed – en ’s anderendaags opnieuw een hele dag patiënten te zien. Ik had gelukkig enkel blikschade, maar het zette me wel aan het denken.”

We moeten onze nachtrust meer respecteren, zeg jij, en onze werkdag aanpassen.

“Iets wat men in Silicon Valley al langer doet, met succes. De ene begint er vroeg, de andere start pas om 11 uur. Ook hier zijn er bedrijven die met glijdende uren werken, maar het blijft toch beperkt.”

We halen jongeren veel te vroeg uit hun bed. Een puber die uitslaapt, is niet lui, het is zijn natuur.Neuroloog Steven Laureys

Jij zou ook de scholen later laten starten.

“Inderdaad. We halen jongeren veel te vroeg uit hun bed. Een puber die uitslaapt, is niet lui, het is zijn natuur. We zijn vergeten dat onze slaap dient om te herstellen en te verwerken. Er is ’n directe link tussen ons geheugen en onze slaap. Alles wat we overdag meemaken en leren, verwerken we ’s nachts, en dat vraagt tijd. Krijgen we die tijd niet, dan zijn we prikkelbaar en lastig. Denk maar aan hoe baby’s en peuters zijn als ze hun slaap niet krijgen.”

Nu je het over baby’s hebt: je jongste zoon Louis nam deel aan een bijzonder onderzoek. Wetenschappers bestudeerden zijn slaap terwijl hij nog in de baarmoeder zat.

“Ja, de wetenschappelijke publicatie daarvan prijkt nu boven zijn bed in Canada. Wetenschappers die de hersenactiviteit van foetussen tijdens de zwangerschap bestuderen, lieten Louis ritmische ‘biepjes’ horen, zoals biep-biep-biep. Nadien speelden ze die geluiden nog eens af, maar dan met één verandering, zoals biep-biep-bieeeeeep. En wat bleek? Louis merkte die fout op. Interessant, want het toont aan dat een babybrein al voor de geboorte dingen oppikt en verwerkt. Dus ook de stress van de moeder, daarom dat rust zo belangrijk is voor zwangere mensen.”

In Canada schrijven artsen soms natuurthe­ra­pie voor. Patiënten mogen dan gratis in een nationaal park gaan wandelen.Neuroloog Steven Laureys

Helaas, rust is meestal geen evidentie voor wie met slaapproblemen kampt.

“Ik weet het. Er zijn echt veel patiënten die ik het liefst een goede nacht zou voorschrijven, maar helaas is het niet zo eenvoudig. In Canada schrijven artsen soms natuurtherapie voor. Patiënten mogen dan gratis in een nationaal park gaan wandelen. Dat wil ik in België ook invoeren. Slaap je slecht? Trek dan eens naar het Zoniënwoud. Soms is even ontkoppelen van alles rondom ons nog de beste therapie.”

Over Canada gesproken: jij verhuisde daar vorig jaar tijdelijk naartoe met je gezin.

“Ja, sinds september voer ik onderzoek aan het Cervo Brain Research Centre. We zijn eigenlijk verhuisd op vraag van mijn vrouw. Ze vond dat ik meer moest gaan leven zoals ik het in mijn boeken voorschrijf.”

En dat lukt, met dat nieuwe project in Canada erbij?

“Ja, toch wel. Ook al omdat wij zo mooi wonen. Ons huis ligt aan de Saint-Lawrence‑rivier, waar je heerlijk kan mediteren op het strand. Aan het instituut onderzoek ik de impact van hersentrauma’s op onze slaap. Mijn Belgische patiënten volg ik op via teleconsultaties.”

Je werkt er samen met native Americans. Zij hebben een andere kijk op het ontwaken en zullen bijvoorbeeld nooit iemand wakker schudden.

“Klopt. Ze geloven dat onze ziel tijdens het dromen het lichaam verlaat. En als je iemand bruusk wekt, bestaat het risico dat de ziel nog niet is teruggekeerd. Mooi, toch?”

BRON: https://www.hln.be/mijn-gids/neuroloog-steven-laureys-pleit-voor-een-goede-nachtrust-al-die-machos-die-slapen-iets-voor-watjes-vinden-moeten-beseffen-dat-slaapgebrek-hun-teelballen-doet-krimpen~a89b7bdf/

Heel wat mensen slikken pillen om goed in te slapen of te slapen. Maar daar wordt de oorzaak niet mee weggenomen. Vaak is stress en piekeren de oorzaak van een slechte nachtrust. Medicatie zal helpen maar niet aan de oorzaak. Zodat men afhankelijk word van de medicatie. Soms eens even naar je dagelijks leven kijken en dat veranderen kan al helpen. Door de rust te vinden gaat men makkelijker in slaap kunnen vallen en zal men ook een goede nachtrust kennen. Rust kan je bekomen door te mediteren voor het slapen gaan. Maar ook door je dag af te sluiten voor je naar bed gaat. Maar ook door geen zware inspanningen te doen voor je gaat slapen of te eten. Ook je hersenen hebben rust nodig. Dus een boek lezen kan voor sommigen de nachtrust verstoren.
Vind het zelf een belangrijke dat iemand het initiatief durft nemen om te laten lezen dat meditatie kan helpen tot een goede nachtrust. Maar ook dat men soms moet iemand moet gaan praten om de problemen die je hebt te kunnen plaatsen. We mogen niet vergeten dat een goede nachtrust onze gezondheid ook bevorderd.

Het boek

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Aum Shanti,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

AUM MANI PADME HUM