Tag Archive: euthanasie


EUTHANASIEWET

Is de euthanasiewet aan een evaluatie toe?

Afbeeldingsresultaat voor euthanasieproces

Het euthanasieproces is afgelopen: de drie artsen die betrokken waren bij de euthanasie van Tine Nys in 2010 werden vorige week vrijgesproken.
De assisenzaak in Gent riep heel wat vragen op over euthanasie en het wettelijke kader. Zowel voor- als tegenstanders stelden de euthanasiewet, die dateert uit 2002, in vraag. Is de euthanasiewet aan een evaluatie toe? Wat denk jij? Vanavond bundelen we de boeiendste reacties in een nieuw stuk. Lees hieronder alvast wat onze experts ervan vinden.

Wim Distelmans, covoorzitter van de euthanasiecommissie:

“Wij zeggen al jaren dat de euthanasiewet geëvalueerd moet worden. De wet bestaat uit twee grote delen. Enerzijds zijn er de vier grondvoorwaarden waaraan een patiënt moet voldoen: een wilsbekwame patiënt, een vrijwillig en herhaald verzoek, een ongeneeslijke aandoening en onbehandelbaar ondraaglijk lijden. Daaraan kunnen we niet tornen. Anderzijds zijn er ook een aantal procedurele voorwaarden. Zo moet de arts die euthanasie uitvoert binnen de vier werkdagen een registratiedocument opsturen naar de euthanasiecommissie, de patiënt moet een schriftelijk verzoek hebben, er moet een gesprek zijn met het verplegend personeel, et cetera. Daar is heel wat verwarring rond, zo is uit het proces gebleken.”

Mijn mening is dat er een strafbepaling in de wet moet zitten

“Die procedurele voorwaarden moeten duidelijk gemaakt worden. Mijn mening is dat er een strafbepaling in de wet moet zitten. Als een arts zondigt tegen een grondvoorwaarde, dan moet dat strafrechtelijk worden vervolgd. Als een arts een fout maakt in een procedurele voorwaarde, dan moet er een andere strafmaat zijn. De strafbepaling moet altijd proportioneel zijn met de wet”, vindt Distelmans.

“Dan kun je gaan discussiëren: moet de wet restrictiever gemaakt worden om te zorgen dat wat erin staat beter wordt gerespecteerd? Ik denk niet dat er meer garantie zal zijn door meer restricties op procedures in te bouwen”, stelt Distelmans. “Het lijkt me dat men meer vertrouwen moet hebben in het oordeel van de patiënt en hun artsen. Dat restrictiever optreden, doet me denken aan een wantrouwen naar patiënten en artsen toe. Artsen willen in eer en geweten tegemoet komen aan de vraag van hun patiënten.”

Fernand Keuleneer, de uitgesloten advocaat die optrad voor de familie van Tine Nys:

“Ik denk het wel”, antwoordt Keuleneer op de vraag of de euthanasiewet aan een evaluatie toe is. Keuleneer is de advocaat die tijdens het euthanasieproces optrad voor de familie van Tine Nys, maar uitgesloten werd toen bleek dat hij aanwezig was tijdens de zitting van de euthanasiecommissie waarop het dossier van de vrouw goedgekeurd werd.

Nu heeft men een wet, maar het blijkt moeilijk om de voorwaarden ervan na te leven

Fernand Keuleneer

“Als er één zaak blijkt uit het proces, dan is het wel dat de euthanasiewet aan een evaluatie toe is. En ook vooral: de toepassing ervan. Want de euthanasiewet zoals we die nu hebben, ontsnapt blijkbaar aan elke controle. We moeten kiezen: ofwel een euthanasiewet met bepaalde voorwaarden en dan moet men een kader creëren met mogelijkheden om te sanctioneren indien die voorwaarden niet worden nageleefd, ofwel schaffen we alles af en doet iedereen wat men wil. Het is een van de twee. Nu heeft men een wet, maar het blijkt moeilijk om de voorwaarden ervan na te leven.”

“In elk geval zouden er al meerdere controlemechanismen moeten komen. De commissie zoals die nu bestaat, is nooit opgericht om patiënten te beschermen. Dat is bedoeld om artsen te beschermen. Het is eigenlijk een scherm tussen artsen en het Openbaar Ministerie. Voor de patiënt doet het weinig. Als men wil toezien op een correcte uitvoering, moet er ook een mechanisme komen om de patiënt te beschermen. Dat ontbreekt nu. In de wet zelf zijn er ook heel wat aanpassingen nodig, maar dat is een complex en uitgebreid debat. De vraag is: gaat het om euthanasie in bepaalde omstandigheden of evolueren we naar een dood op bestelling?”

Je moet vooraf een grondige evaluatie hebben van een bepaalde casus onder clinici. Dat gebeurt momenteel veel te weinig (…)

Chris Gastmans

Chris Gastmans, directeur van het Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht:

“Jazeker, de euthanasiewet is aan een evaluatie toe. Daarvoor hadden we niet op het proces moeten wachten. Het is iets wat ik al jaren vraag en ik niet alleen”, reageert professor Gastmans. Hij vindt dat de euthanasiewet op een aantal punten toe is aan een evaluatie. “Voor psychisch lijden is er een toetsing vooraf nodig. Nu wordt euthanasie uitgevoerd en pas achteraf bekeken of het volgens de regels is gebeurd. Dat is een beetje na de feiten. Je moet vooraf een grondige evaluatie hebben van die casus onder clinici. Dat gebeurt momenteel veel te weinig en zou wettelijk verankerd moeten worden.”

“Het tweede punt: een arts die euthanasie wil uitvoeren bij psychisch lijden moet twee onafhankelijke artsen om advies vragen. In de wet is niet verduidelijkt wat ‘onafhankelijk’ inhoudt”, gaat Gastmans verder. “Ook zijn die adviezen niet bindend. Als artsen zeggen ‘neen beter geen euthanasie in dit geval’, dan hoeft daarmee geen rekening gehouden worden. Ik vraag me af wat het nut is van dat advies. Er is ook een bedenktijd van een maand, maar het gaat om niet-terminale patiënten. Dat is belachelijk kort. Als psychiater heb je natuurlijk meer tijd nodig om te onderzoeken of er nog een oplossing mogelijk is. Dat is iets wat ook verankerd zou moeten worden. Bovendien moet er ook een grondige herziening komen van de evaluatiecommissie. Die stelt niets voor.”

Johan Braeckman, filosoof en hoogleraar aan UGent:

“Als men suggereert dat de euthanasiewet aan een evaluatie toe is, dan insinueert dat dat er het een en het ander fout zou zijn aan die wet. Het euthanasieproces toont volgens mij niet aan dat de wet ergens tekortschiet. Dat proces mocht er in the first place niet gekomen zijn om verschillende juridische redenen. De raadkamer in Dendermonde oordeelde al in 2016 om de artsen buiten vervolging te stellen, maar de burgerlijke partij ging daartegen in beroep.”

“Je kon voorspellen dat de drie artsen vrijgesproken zouden worden. Er was immers geen inbreuk op de euthanasiewetgeving gepleegd. Er was niet voldaan aan bepaalde formaliteiten, maar dat toont niet aan dat de wet tekortschiet. Sinds 2002 voerden artsen ruim twintigduizend keer een euthanasie uit. Nooit is er een noemenswaardig probleem geweest. Het proces was voor een heel stuk naast de kwestie. De wet kan mogelijks aangepast worden. Niet omdat hij fundamenteel tekortschiet, maar omdat nu eenmaal alles beter kan”, vindt Braeckman.

Het zou me storen dat men deze zaak nu aangrijpt om te zeggen dat de euthanasiewet tekortschiet

Johan Braeckman

“Zo staat er geen strafbepaling in de huidige euthanasiewet. Ter verduidelijking: dat was in dit proces nu niet van toepassing. Maar stel dat iemand euthanasie krijgt die niet wilsbekwaam is, dan is dat een ernstig probleem. Dat zou indruisen tegen de wet. De vraag is: welke straf volgt dan? In de wet zoals die nu is, wordt dat niet duidelijk gemaakt. Je kan dus gaan nadenken over hoe die strafmaat bepaald kan worden. Wat de formaliteiten betreft, lijkt me dat eerder iets voor de Orde van Geneesheren. Over de taak van de Orde kun je discussiëren, maar dat stelt de wet niet fundamenteel ter discussie.”

“We kunnen de hele discussie ook aangrijpen om het over de euthanasiekwestie in een breder kader te hebben”, gaat Braeckman verder. “Wat met mensen die dement zijn bijvoorbeeld? Je kunt onmiddellijk bedenken dat dat niet per se in de euthanasiewet uitgebreid moet worden. Je kan ook aparte wetten en regelgevingen voorstellen, net zoals de regelgeving rond palliatieve zorg. Ik wil van de nood een deugd maken. Er zijn allerlei zaken die nog verbeterd kunnen worden. Ook de Federale Commissie Euthanasie kan geëvalueerd worden. Het zou me storen dat men deze zaak nu aangrijpt om te zeggen dat de euthanasiewet tekortschiet.”

Waar het werkelijk om gaat, is dat er inhoudelijk effectief gewerkt wordt met de patiënt

Frieda Matthys

Frieda Matthys, psychiater en voorzitter van de Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie (VVP):

“Ik denk het wel. We moeten kijken of de euthanasiewet voldoende aangepast is aan onze populatie”, vindt Matthys. De VVP (een zelfstandige vzw die ruim zeshonderd psychiaters en psychiaters in opleiding verenigt, nvdr.) vaardigde eind 2017 een aantal zorgvuldigheidsrichtlijnen uit. De uitgewerkte procedure die artsen in eer en geweten kunnen volgen, stelt inhoudelijk meer vereisten dan de huidige wetgeving. “Een aantal dingen van die zorgvuldigheidscriteria van de Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie zouden best in de wet verankerd worden”, aldus Matthys.

“Om een aantal voorbeelden te geven: er moeten twee psychiaters zijn die onafhankelijk van elkaar oordelen. Ook moeten mensen die advies geven fysiek met elkaar overleggen vooraleer er een definitieve beslissing wordt genomen.” Voorts verduidelijkt Matthys dat het belangrijk is dat er genoeg tijd is tussen de eerste schriftelijke aanvraag tot euthanasie en de uitvoering. “We vinden een maand te kort, maar dat is natuurlijk moeilijk om in een wet te verankeren. Welke termijn kleef je daarop: zes maanden, een jaar? Vanaf wanneer moet je dan beginnen tellen? Waar het werkelijk om gaat, is dat er inhoudelijk effectief gewerkt wordt met de patiënt.”

BRON: https://www.hln.be/nieuws/binnenland/het-debat-is-de-euthanasiewet-aan-een-evaluatie-toe~af50f36f/

Door een proces dat juist is afgerond, komt dit nu meer en meer naar boven. Ergens moeten er goede richtlijnen zijn en deze moeten nageleefd worden. Maar kan ik er niet over zeggen. Want er zal zeker nog het nodige denkwerk aan te pas komen.

Afbeeldingsresultaat voor euthanasie

 

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

AUM MANI PADME HUM

Open Vld snijdt nieuwe ethische discussie aan: “Laat euthanasie toe bij mensen met dementie”

Afbeeldingsresultaat voor euthanasie

Terwijl het debat over de uitbreiding van abortus nog volop woedt, snijdt Open Vld een nieuwe ethische discussie aan. De partij dient in de Kamer een wetsvoorstel in om euthanasie bij wilsonbekwamen mogelijk te maken. Professor Palliatieve Geneeskunde Wim Distelmans (VUB) juicht het wetsvoorstel van Open Vld toe. “Er is geen enkele reden om dit nog tegen te houden.”

Vandaag is euthanasie alleen mogelijk bij mensen die op dat moment nog bij hun volle verstand zijn. Als ze vooraf een wilsverklaring hebben opgesteld, kan het ook als ze zich in een onomkeerbaar coma bevinden. “Maar wie zo’n wilsverklaring heeft opgesteld en nadien dement wordt, heeft geen recht op euthanasie”, zegt Open Vld-Kamerlid Robby De Caluwé. “Dat leidt tot schrijnende situaties.”

Zijn partij dient daarom een wetsvoorstel in om de wilsverklaring ook te laten gelden voor mensen die wilsonbekwaam worden door bijvoorbeeld dementie, hersenbloedingen of -tumoren of parkinson. Professor palliatieve geneeskunde Wim Distelmans (VUB) pleit daar al lang voor. De petitie die hij vorig jaar lanceerde, is intussen al 65.000 keer ondertekend.

Volgens Distelmans beseffen de meeste mensen niet dat een wilsverklaring voor euthanasie vandaag een lege doos is. “Ze begrijpen niet dat ze er van de ene op de andere dag geen recht meer op kunnen hebben.” Ze verwijzen dan naar Hugo Claus, maar die liet euthanasie uitvoeren voor hij echt dement werd, voor hij dus officieel wilsonbekwaam was.”

Uit bevolkingsonderzoek blijkt bovendien dat meer dan 80% van de Belgen voorstander is van zo’n uitbreiding naar dementerenden”, aldus Distelmans. “Tegen 2035 komen er de helft meer mensen met dementie bij. Ik zie echt niet in waarop we nog zouden moeten wachten.”

Hiaten in huidige wetgeving

“Er zijn mensen die op een gegeven moment elke week naar de dokter lopen, zodat die op tijd kan zeggen wanneer het ‘de moment’ is, wanneer ze het risico lopen om de week nadien wilsonbekwaam te zijn. Die mensen laten dan euthanasie uitvoeren, terwijl ze eigenlijk nog maanden zouden kunnen leven. Maar ze willen het risico niet nemen dat ze er op het einde geen controle meer over hebben. Zouden we de wet dan niet beter aanpassen, zodat die mensen zich niet meer moeten haasten? Bij dementie zie je het bovendien nog aankomen, en kan je tijdig ingrijpen. Maar wie plots een hersenbloeding krijgt en daardoor wilsonbekwaam wordt, kan dat niet vooraf beslissen.”

Volgens Distelmans zitten er nog meer hiaten in de huidige wetgeving. “Vandaag bestaat er wel zoiets als een negatieve wilsverklaring. Je kan bijvoorbeeld aangeven dat je, als je niet meer kan eten en drinken, geen sondevoeding meer wil krijgen. Op dat moment is het aan je vertegenwoordiger om de dokter daarop te wijzen en mag de arts geen sondevoeding meer geven. Dat ‘laten aftakelen’ is wettelijk afdwingbaar, maar euthanasie niet. Komaan.”

Grote misvattingen

De prof ergert zich ook aan de argumenten die worden aangehaald door tegenstanders van de uitbreiding. “Men geeft dan vaak het voorbeeld: wat als iemand op het moment dat hij zijn kinderen niet meer herkent, nog lachend een ijsje zit te eten op het terras? Moet die dan euthanasie krijgen, omdat hij dat ooit in een wilsverklaring heeft gezet?” Volgens Distelmans stelt dat probleem zich niet. “Je gaat op dat moment geen arts vinden die bereid is tot euthanasie, maar dat wil niet zeggen dat hij het niet zal doen op het moment dat die persoon maanden later met doorligwonden in zijn bed ligt. Er bestaan grote misvattingen rond euthanasie. Het is niet omdat er een wilsverklaring is, dat men verplicht is om het te doen.”

Naast kopstukken van Open Vld, ondertekenden ook politici van sp.a, Groen en PVDA zijn petitie al. Nu er geen volwaardige regering meer is, zien de liberalen hun kans om dit voorstel er via een wisselmeerderheid door te duwen, zonder CD&V. Binnenkort zal een wilsverklaring voor euthanasie trouwens ook onbeperkt geldig blijven in de tijd. Nu moet die nog om de vijf jaar herbevestigd worden. Dat voorstel kreeg al groen licht in de commissie Volksgezondheid en moet alleen nog goedgekeurd worden in de plenaire.

BRON: https://www.hln.be/nieuws/binnenland/open-vld-snijdt-nieuwe-ethische-discussie-aan-laat-euthanasie-toe-bij-mensen-met-dementie~a8f87986/

Een moeilijke stelling. Want iemand die niet bij zichzelf is, is het moeilijk om ja te zeggen tegen euthanasie. De kinderen willen het dan misschien wel willen. Dan zou het tegenstrijdig zijn tegen de persoon. Wie gaat hier het laatste woord in hebben. Dementie alzheimer zijn toch ziektes waar op een moment de persoon niet meer helder kan denken en antwoord geven.
Dus wat denkt men als men dit leest ja of nee op antwoorden?

Afbeeldingsresultaat voor euthanasie

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

AUM MANI PADME HUM

 

Euthanasie steeds vaker thuis uitgevoerd

Euthanasie steeds vaker thuis uitgevoerd

In 2018 kozen 2.357 Belgen voor euthanasie. Bijna zeven op de tien patiënten (1.581 in totaal) was ouder dan 70 jaar. Onder de leeftijd van 40 jaar kozen vorig jaar 39 mensen voor euthanasie. Opvallend is nog dat steeds meer patiënten (bijna de helft) thuis euthanasie laten uitvoeren. “Dit stemt overeen met de wens van vele patiënten om thuis te mogen sterven”, zegt professor palliatieve geneeskunde Wim Distelmans.

In 2018 werd bij 2.357 Belgen euthanasie uitgevoerd. Dat is een lichte stijging ten opzichte van 2017, toen 2.309 Belgen voor euthanasie kozen. Driekwart van de patiënten zijn Vlamingen, een kwart is Franstalig.

Euthanasie steeds vaker thuis uitgevoerd

“Het aantal euthanasies in Franstalig België stijgt jaar na jaar, maar toch zijn artsen daar nog altijd veel meer dan in Vlaanderen geneigd om palliatieve sedatie toe te passen”, zegt professor palliatieve geneeskunde Wim Distelmans. Bijna zeven op de tien patiënten (67,1%) die vorig jaar voor euthanasie kozen, was ouder dan 70 jaar, 41% was ouder dan 80 jaar. Onder de leeftijd van 40 jaar kozen vorig jaar 39 mensen voor euthanasie, 14 van hen waren zelfs jonger dan 30 jaar. In 2018 liet geen enkele oordeelsbekwame minderjarige euthanasie uitvoeren. Opvallend is ook dat steeds meer patiënten – bijna de helft (46,8 procent) – ervoor kiezen om de euthanasie thuis te laten uitvoeren. “Dit stemt overeen met de wens van vele patiënten om thuis te mogen sterven”, zegt Wim Distelmans. De overige euthanasies worden uitgevoerd in ziekenhuizen (36,1%) en in verpleeg- en verzorgingshuizen (14,3%).

BRON: https://www.gva.be/cnt/dmf20190228_04217492/euthanasie-steeds-vaker-thuis-uitgevoerd

Het stoppen van een leven. Het moet bespreekbaar zijn het moet kunnen als men ergens aan lijd (ziekte) waar je geen uitweg meer in ziet. Het leven vroegtijdig beëindigen is dan gewenst. Toch blijft het een zware materie. Ook voor de nabestaande. Het is soms heel moeilijk te verwerken zodat ze het voor zichzelf niet een plaats kunnen geven.

Gerelateerde afbeelding

Afbeeldingsresultaat voor euthanasie

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

AUM MANI PADME HUM

Euthanasie.

Gerelateerde afbeelding

Gisteren had ik nog een mooi gesprek met iemand. Haar vader had kanker en had gekozen voor euthanasie. Zodat hij op een moment niet meer moest afzien. Het ging heel snel en hij was er klaar mee. Hij wou het leven stoppen het was goed geweest. Arts gebeld zoals het hoort en daar komt het men dacht het is allemaal in orde. Maar nee, het briefje was door hem zelf geschreven en ook mondeling herhaald tegen de arts. Toch was er nog papierwerk dat moest gebeuren. Zo heeft de persoon nog een week en enkele dagen gelegen met hevige pijnen tot gevolg. Want niets kon de pijn verzachten. En alle problemen die erbij kwamen. De dochter en zijn vrouw hebben alles gedaan om het leven van hem zo goed mogelijk te laten verlopen. Naar zijn wensen. Toch was het voor hem en hen zelf zwaar het wachten om hem vredig laten in te slapen.
Dan denk je van alles is geregeld en dan moet je toch nog horen dat het even kan duren.
Zowel een mens als dier moet niet lijden, en als deze het einde voelt naderen hoeft men dat niet met pijn te lijden. Dan sta ik volledig achter zware medicatie zodat de persoon nog rust vind in de slaap. Men hoeft niet over te gaan tot euthanasie. Vroeger bestond het ook niet. Men mag niet vergeten dat je eigenlijk versneld de ziel uit het lichaam wilt drijven. Het is niet omdat het hart stopt met tikken dat de ziel ook gelijk weg gaat. Dit kan tot zelfs enkele dagen na de dood zijn. Daarom laten ze een dode ook enkele dagen liggen.
Maar toch zie je dan weer dat het leven bestaat uit papier en macht. En dat vaak niet naar de persoon gezien wordt.

Door wat te google kwam ik uit op deze site; https://www.wanttoknow.nl/hoofdartikelen/euthanasie-in-relatie-tot-de-ziel/
https://vrienden-van-osho.nl/osho-over-euthanasie/

Gewoon prachtig hoe deze dame het uitlegt in verstaanbare taal.

Afbeeldingsresultaat voor morfine

Ook net zoals mensen ziek worden en in behandeling moeten gaan. Ook daar schiet vaak communicatie te kort. Het bespreken wat er allemaal kan komen en wat men te wachten staat. Maar ook wat de alternatieve zijn, dat zou meer bespreekbaar moeten zijn. Men hoeft toch geen angst te hebben om de zwaarste pijnstillers toe te doen. Wetende dat het hart er ook in kan falen.
Maar wat ze wel soms durven vragen is. Kunt u het allemaal wel bekostigen anders moet je passeren langs de sociale dienst. Die kunnen je verder helpen. Is dat geen klap in het gezicht krijgen mensen.

Je leven zelf beëindigen sta dan stil dat je eigenlijk je les nog niet volbracht hebt hierop aarde.

Afbeeldingsresultaat voor euthanasie en spiritueel

 

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

AUM MANI PADME HUM

Aangrijpende docu: ‘Levenseindekliniek’

le

Euthanasie is een zeer gevoelig onderwerp.

Maandag 15 februari, 20.25 uur – in de Week van de Euthanasie – zendt de NTR op NPO 2 in de reeks 2Doc de documentaire Levenseindekliniek uit. Aansluitend praat Coen Verbraak met drie betrokkenen over de dilemma’s rond de actuele euthanasiepraktijk in Nederland. De Levenseindekliniek krijgt zo’n twaalfhonderd euthanasieverzoeken per jaar, waarvan er ongeveer 350 worden ingewilligd. Daarmee voorziet de Levenseindekliniek, die vier jaar geleden van start ging, duidelijk in een behoefte. Welke dilemma’s en overwegingen spelen een rol bij het toekennen of afwijzen van euthanasie? Welke mensen melden zich? Hoe bepaal je wanneer iemand ondraaglijk lijdt of is uitbehandeld? En rekt de Levenseindekliniek daarmee de grenzen van de euthanasiewet op?

Dat wordt duidelijk in de documentaire Levenseindekliniek van regisseurs Marcel Ouddeken en Hans Kema, geproduceerd door Pieter van Huystee Film & TV. Zij filmden gedurende anderhalf jaar patiënten en medewerkers. De Levenseindekliniek wordt ingeschakeld door mensen die een actuele euthanasiewens hebben en geen hulp krijgen van hun (huis)arts. Het zijn vaak de moreel gecompliceerde zaken: mensen met dementie, psychiatrische patiënten en mensen die hun leven als voltooid beschouwen.

De documentaire volgt drie patiënten die om euthanasie hebben verzocht, vanaf hun eerste verzoek aan de Levenseindekliniek. De filmmakers waren bij gesprekken, filmden de patiënten thuis bij hun dierbaren en legden de dagelijkse gang van zaken op het kantoor vast. De documentaire geeft zo inzicht in het functioneren van een instelling die mensen probeert te helpen die met hun euthanasieverzoek bij hun eigen arts geen gehoor vinden. Een instelling waar als dank geen geboortekaartjes maar rouwkaarten binnenkomen.

De documentaire volgt onder anderen de doodswens van een honderdjarige die naast lichamelijke klachten vooral ‘klaar met het leven’ is. Actueel, want in februari verschijnt het langverwachte advies van de commissie Voltooid leven o.l.v. Paul Schnabel dat duidelijk moet maken of ‘klaar met leven’ voldoende mag zijn voor euthanasie. Ook wordt een dementerende patiënt gevolgd wiens euthanasie door de huisarts werd geweigerd. Hoe gaat het team van de Levenseindekliniek hiermee om?

De documentaire Levenseindekliniek, tot stand gekomen met steun van CoBO, probeert een bijdrage te leveren aan het publieke debat over euthanasie. Om die reden zendt de NTR aansluitend, om 21.25 uur, een gesprek onder leiding van Coen Verbraak over hetzelfde thema uit. Tevens staan vanaf 21.20 uur de hulpverleners van Korrelatie (tel: 0900 1450, 15 cpm) klaar om kijkers te woord te staan die over de uitzending en hun eigen ervaringen willen praten.

In de Week van de Euthanasie (13-20 februari) zendt 2Doc op dinsdag 16 februari, 22.55 uur bij de KRO-NCRV op NPO 2 nog een tweede documentaire over euthanasie uit: De strijd om het einde.

Websites NTR 2Doc, Levenseindekliniek, Pieter van Huystee Film & TV

BRON: http://gezondheid.blog.nl/algemeen/2016/01/27/aangrijpende-docu-levenseindekliniek

Als iemand pijn heeft of zo ziek is dat er geen goede vooruitzichten meer kunnen geboden worden dan ben ik eens dat de persoon een keuze kan maken. Dit natuurlijk met de betrekkelijke artsen erbij. Als de persoon zelf de keuze niet meer kan maken dan is het aan de specialist arts om te weten wat hij/zij kan doen en dit te bepraten met de familie.
Denk dat het wel eens goed is om er een uitzending over te bekijken, spijtig dat ik het niet zal kunnen zien.
En ja zelf vind ik dat het moet kunnen als er echt zware problemen zijn, en wanneer het gaat omdat de persoon niet meer wilt leven of dergelijke dat vind ik echt niet kunnen.

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

http://users.telenet.be/Boeddha_Bruno/

AUM MANI PADME HUM

DAKLOZE KANKERPATIËNT

Dakloze kankerpatiënt: “Ik kies voor euthanasie, want ik wil niet doodgaan op straat”

Marc Rosmeulen, terminale longkankerpatiënt, kiest uit pure wanhoop voor euthanasie. “Ik ben dakloos, kan bij niemand terecht, er is niemand naar wie ik kan bellen”, zegt hij vanuit het ziekenhuis van Bonheiden. “Eigenlijk wil ik nu helemaal nog niet dood. Ik zou al blij zijn als ik mijn laatste maanden in een verwarmd tuinhuisje zou kunnen slijten. Maar ik wil niet sterven op straat.”

Hij geeft ootmoedig toe dat het zijn eigen schuld is dat hij alleen op de wereld staat. “Ik ben al heel mijn leven alcoholieker”, zegt Marc daarvan. “Op mijn tiende kreeg ik mijn eerste pint van mijn vader, die ook alcoholieker was. En al heb ik ontelbare keren geprobeerd om van de drank af te geraken en heb ik ook vele periodes droog gestaan, ik drink in feite al 45 jaar. In mijn zwaarste jaren dronk ik wel zes liter bier per dag. Mijn leven is een mislukking door dat drinken.””Met Kerstmis vorig jaar kreeg ik te horen dat ik drie kwaadaardige tumors in mijn longen heb. Ik ben het afgelopen jaar 24 keer bestraald, maar er zijn nu tumors teruggekomen. Ik kan nog amper eten omdat mijn slokdarm verbrand is. Ze hebben me hier gezegd dat ik mogelijk nog zes tot acht maanden te leven heb. Ik voel ook dat het einde nadert, heb nog maar 27% longcapaciteit.”

BRON: http://www.hln.be/hln/nl/957/Binnenland/article/detail/2494150/2015/10/19/Dakloze-kankerpatient-Ik-kies-voor-euthanasie-want-ik-wil-niet-doodgaan-op-straat.dhtml

De persoon komt uit voor zijn fouten die hij begaan heeft. Maar dan is het nog niet nodig om zo zijn laatste dagen te moeten slijten. Geef hem dan even nog een onderkomen en geen verplichte euthanasie.

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

http://users.telenet.be/Boeddha_Bruno/

AUM MANI PADME HUM

Wat als het einde nadert?

© thinkstock.

Steeds vaker willen mensen het stuur van hun levenseinde zelf in handen nemen. Maar over wat palliatieve zorg, euthanasie en een waardig levenseinde precies inhouden, heerst nog heel wat onwetendheid. En daar wil een speciale infodesk in het UZ Leuven verandering in brengen.

‘Mijn dokter stelt mij chemotherapie voor, maar ik weet niet of ik dat wel wil. Mag ik zo’n behandeling weigeren?’, ‘Ik weet dat er geen hoop op genezing meer is en wil graag euthanasie, kan dat?’ of ‘Hoe praat ik met mijn partner/ouder/kind over het nakende levenseinde?’. Het zijn maar een paar van de vragen waarmee het palliatief supporteam in het UZ Leuven – en gelijkaardige teams in andere ziekenhuizen – haast dagelijks geconfronteerd wordt. ‘Mensen slagen er steeds vaker in te praten over het levenseinde en de wens te uiten dat dit op een menswaardige manier zou gebeuren en dat is uiteraard een goede zaak’, vindt Walter Rombouts, psycholoog van het palliatief supportteam van het UZ Leuven.

‘Maar in de dagelijkse praktijk merken we ook dat patiënten en hun naasten vaak heel slecht geïnformeerd zijn. Dat heeft tot gevolg dat ze heel belangrijke beslissingen op cruciale momenten in hun leven vaak nemen op basis van veel te weinig of onvolledige informatie. Ze beseffen bijvoorbeeld niet dat er naast euthanasie nog heel wat andere mogelijkheden zijn om ervoor te zorgen dat de laatste fase van hun leven niet in teken van pijn en afzien staat. Of ze associëren palliatieve zorg alleen met de laatste weken van hun leven, terwijl zo’n palliatieve behandeling al veel vroeger opgestart kan worden.’

En dat terwijl je natuurlijk veel beter een beslissing kan nemen die echt bij je past als je goed geïnformeerd bent en op de hoogte bent van alle mogelijkheden. Om aan die behoefte tegemoet te komen, richtte het UZ Leuven ruim anderhalf jaar geleden een infodesk voor palliatieve zorg en levenseindebeslissingen in. Twee namiddagen per week kunnen patiënten, hun familie en andere geïnteresseerden er terecht voor informatie over palliatieve zorgmogelijkheden en andere levenseindebeslissingen. De desk wordt bemand door vrijwilligers. Patiënten, hun familie en andere geïnteresseerden kunnen er volledig anoniem terecht,’ vertelt Walter Rombouts, ‘en op die manier proberen we het initiatief zo laagdrempelig mogelijk te houden.’ En dat lijkt te lukken. Het is vaak wat schoorvoetend, dat mensen bij de infodesk aankloppen, maar zowel patiënten als hun familieleden en toevallige passanten houden er geregeld even halt met algemene of meer specifieke vragen over levenseindebeslissingen. Een aantal vaak gestelde vragen op een rijtje:

Heb ik het recht een levensverlengende behandeling te weigeren of te laten stopzetten?
Walter Rombouts: ‘Aangezien je als patiënt altijd je toestemming moet geven om een behandeling te starten, heb je ook het recht een behandeling te weigeren. Dat kan je doen door die weigering mondeling mee te delen aan je arts, maar je kan ze ook schriftelijk vastleggen in een ‘voorafgaande wilsverklaring’. Zo’n wilsverklaring kan gebruikt worden als je op een later tijdstip in een onomkeerbaar coma terechtkomt of je wil niet meer kan uiten, bijvoorbeeld ten gevolge van dementie. Met dit document kan een vertegenwoordiger of vertrouwenspersoon de behandelende arts inlichten over jouw wensen. Voor dit soort wilsverklaring is er geen wettelijk model voorhanden. Je kan de wilsverklaring eigenhandig neerschrijven en daarin ook schriftelijk een vertegenwoordiger aanduiden.’
Wanneer kom ik in aanmerking voor palliatieve zorg en wat houdt dat in?
Walter Rombouts: ‘Bij palliatieve zorg denken mensen nog heel vaak aan de laatste weken of dagen van iemands leven en ten onrechte wordt het gezien als een synoniem voor terminale zorg en stervensbegeleiding. Maar palliatieve zorg kan al veel vroeger starten, namelijk op het moment dat iemand niet meer voor zijn aandoening behandeld kan worden om te genezen of de ziekte te stabiliseren. Het accent ligt bij palliatieve zorg vooral op het comfort van de patiënt, zowel lichamelijk, psychisch, sociaal als emotioneel. Het gaat met andere woorden om het bevorderen van de levenskwaliteit.’

‘Soms maakt ook palliatieve therapie deel uit van die palliatieve zorg, behandelingen die niet meer kunnen leiden tot de genezing van de ziekte, maar wel helpen om de symptomen te bestrijden, pijnklachten te reduceren … Vaak wordt het leven er ook een tijd mee verlengd.’

Wat is palliatieve sedatie precies?
Walter Rombouts: ‘Palliatieve sedatie is het toedienen van een slaapmiddel, waardoor je bewustzijn zodanig vermindert, dat je de pijn of het lijden niet meer voelt. Als het lichamelijk of psychisch lijden van een patiënt te groot is en de standaard palliatieve zorgmogelijkheden dit onvoldoende kunnen verlichten, kan op vraag van de patiënt palliatieve sedatie overwogen worden. Die kan tijdelijk zijn, wat betekent dat de patiënt alleen ’s nachts slaapt of op de momenten dat hij het nodig heeft, maar verder wel nog gewoon bij bewustzijn is. In andere gevallen is de sedatie continu en slaapt de patiënt voortdurend. Door de evolutie van de ziekte of door het stoppen van de eventueel medisch zinloos geworden levensverlengende behandelingen, zal bij beide vormen van palliatieve sedatie de patiënt op een bepaald moment natuurlijk overlijden. Het tijdstip van overlijden kan variëren van enkele uren tot enkele dagen na het toedienen van het slaapmiddel.’

Wat zijn de mogelijkheden van palliatieve thuiszorg?
Walter Rombouts: ‘Palliatieve zorg wordt nog heel vaak geassocieerd met opname in een ziekenhuis of verzorgingsinstelling, maar er zijn in ons land ook heel wat mogelijkheden op vlak van palliatieve thuiszorg en daar zijn mensen vaak slecht van op de hoogte. In de thuiszorg spelen mantelzorgers zoals familieleden en vrienden een belangrijk rol, maar zowel de patiënt zelf als zijn of haar familie kan ondersteund worden door professionele zorgverstrekkers zoals de huisarts, thuisverpleging, gezinshulp, sociaal werkers van het ziekenfonds en palliatieve thuiszorgteams. Uiteraard komt er heel wat kijken bij de keuze voor palliatieve thuiszorg, van de nood aan praktische hulpmiddelen – denk aan een ziekenhuisbed of een wc-stoel – tot de overweging van naasten om palliatief verlof op te nemen. Voor meer inlichtingen en adviezen kan je niet alleen bij de infodesk, maar bijvoorbeeld ook bij de Federatie palliatieve zorg Vlaanderen (www.palliatief.be) terecht.’

Ik bevind me in een medisch uitzichtloze situatie en overweeg euthanasie, hoe pak ik dat aan?
Walter Rombouts: ‘Over euthanasie bestaan nog heel wat misverstanden. Mensen denken vaak dat ze ‘het geregeld’ hebben omdat ze ‘een voorafgaande wilsverklaring met betrekking tot euthanasie’ opgesteld hebben. Zo’n wettelijk formulier – dat je om de vijf jaar moet vernieuwen – regelt inderdaad euthanasie, maar slechts in één heel specifiek geval, namelijk wanneer je in een onomkeerbaar coma belandt. Voor alle andere gevallen kan je niet op voorhand iets wettelijk regelen. Als er sprake is van een medisch uitzichtloze situatie is sinds 2002 euthanasie in België inderdaad onder bepaalde voorwaarden wettelijk toegelaten. Beantwoord je aan al die wettelijke voorwaarden (zie www.health.fgov.be/AGP), dan kan je inderdaad om euthanasie verzoeken. Maar pas op, elke arts heeft het recht hier wel of niet op in te gaan. Daarom is het aan te raden het er tijdig met de behandelende arts over te hebben. Geen enkele arts kan immers verplicht worden om euthanasie toe te passen. Door er tijdig over te praten, heb je als patiënt nog de kans eventueel een andere arts te zoeken als je behandelende arts niet mee wil gaan in dat verhaal.’

‘Een andere belangrijke overweging die je zou kunnen maken, is of je ook op de hoogte bent van alle andere mogelijkheden dan euthanasie en of je die ook afgewogen hebt. Mensen die zeggen dat ze euthanasie willen, bedoelen soms namelijk niet letterlijk dat ze dood willen. Ze willen alleen niet langer de pijn en de lasten van hun ziekte dragen. Maar als ze dan horen dat er binnen het ruimere aanbod van palliatieve zorg ook andere opties zijn, zijn ze vaak heel opgelucht.’

Hoe praat ik met mijn zieke partner/ouder/kind over alles wat met levenseinde te maken heeft?
Walter Rombouts: ‘Hoe ze in hemelsnaam een gesprek moeten aanknopen over zo’n gevoelig onderwerp als levenseinde en alles wat daarmee te maken heeft, is een vraag die ontzettend vaak terugkomt. Er bestaat natuurlijk geen pasklaar antwoord op, want mensen verschillen nu eenmaal. Maar een gouden tip die onze vrijwilligers meegeven, is: neem een paar infobrochures mee van de desk en laat die op de keukentafel liggen. Veel kans dat ze als kapstok zullen dienen om er inderdaad een gesprek over te beginnen.’

Vertel ik mijn kind dat oma gaat sterven of zwijg ik daar beter over?
Walter Rombouts: ‘Ouders en andere familieleden worstelen met veel vragen als een kind of jongere met een palliatieve situatie te maken krijgt. We voelen vaak de neiging hen dat verdriet te willen besparen. Maar we kunnen niet verhinderen dat ze verlies en verdriet meemaken. Lijden en sterven horen bij het leven. Het is belangrijk dat we kinderen en jongeren in zo’n periode van afscheid nemen niet over het hoofd zien, maar hen kansen geven om het laatste levenshoofdstuk van hun grootouder, ouder, broer, zus of andere naaste mee kleur te geven. Dat hoef je als ouder niet alleen te doen, ook grootouders, leerkrachten of hulpverleners kunnen op zo’n momenten belangrijke sleutelfiguren zijn voor een kind. Hoe je dat ‘je kind erbij betrekken’ het best aanpakt, daarvoor bestaat geen pasklaar antwoord, maar het is in ieder geval een goed idee open kaart te spelen, al hoef je natuurlijk niet in te gaan op alle details. Probeer een klimaat van openheid te scheppen en geef je kind de tijd om op de informatie te reageren en vragen te stellen. Lukt het je niet om zelf voldoende aandacht voor je kind op te brengen of weet je niet hoe je op bepaalde vragen moet antwoorden, vraag dan hulp van buitenaf.’

Meer weten?
Op maandag en donderdag kan je tussen 14u en 16u bij de ‘Infodesk palliatieve zorg’ in het UZ Leuven (campus Gasthuisberg, groene zone, naast de patiëntenbibliotheek) terecht. Ook wie geen patiënt van het UZ Leuven is, is welkom.

Op www.uzleuven.be/euthanasie-palliatieve-zorg-en-levenseinde kan je gratis de brochure ‘Beslissingen bij ernstige ziekte en levenseinde’ downloaden.

BRON: http://www.goedgevoel.be/gg/nl/9/Gezondheid/article/detail/2394239/2015/07/14/Wat-als-het-einde-nadert-.dhtml

Het is van belangrijk om de juiste informatie te krijgen zowel als patiënt als voor familie. Wat kan en wat mag. Soms is het gewoon te laat en dan is het gewoon zwaar om dingen te dragen.

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

http://users.telenet.be/Boeddha_Bruno/

AUM MANI PADME HUM

Foto: Thinkstock

‘Kind moet om euthanasie kunnen vragen’

Ook kinderen jonger dan 12 jaar, die ondraaglijk en uitzichtloos lijden, moeten euthanasie kunnen vragen.

Dat stelt de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK) vrijdag in de Volkskrant.

Volgens de NVK moet er per kind gekeken worden of het wilsbekwaam is. Als een kind dat niet is, moeten de ouders in overleg met de arts beslissen of wordt overgegaan tot levensbeëindiging. Dit gebeurt nu al bij kinderen tussen de 0 en 1 jaar oud.

De leeftijdsgrens van 12 jaar is een probleem, zo menen de artsen. Ook jongere kinderen kunnen vaak goed de gevolgen van hun beslissing overzien, maar op dit moment mogen artsen niets doen als een kind tussen de 1 en 12 jaar om euthanasie vraagt.

De NVK stelt daarom voor de ‘werkelijke wilsbekwaamheid’ als toetsingscriterium te nemen in plaats van de leeftijd.

“Het is geregeld voor kinderen vanaf 12 jaar en voor pasgeborenen. Maar daartussen zit een gat”, zei hoogleraar kindergeneeskunde Eduard Verhagen hier eerder al over in de krant.

“Het gaat om extreme uitzonderingssituaties van kinderen die bijna doodgaan, en waar je ouders graag de mogelijkheid wilt bieden om hun kind op een menswaardige manier te laten sterven. Ik kan als kinderarts niet uitleggen dat iedereen dat recht heeft, behalve de leeftijdsgroep tussen de 1 en 12 jaar.”

Wetswijziging

De Tweede Kamer en minister Edith Schippers van Volksgezondheid wachten al ruim jaar op deze visie. Mocht deze worden overgenomen, dan is daarvoor een wetswijziging nodig.

Voor zover bekend zijn in Nederland tussen 2002 en 2012 vijf euthanasieverzoeken van minderjarigen gehonoreerd: een kind van 12 en vier van 16 en 17 jaar.

Er is tot dusver weinig onderzoek gedaan naar hoe wilsonbekwame kinderen van 1 tot 12 jaar en ouder overlijden. Artsen willen daarom eerst nader bekijken welke knelpunten er precies zijn rondom euthanasie voor kinderen voordat ze oproepen tot een wetswijziging.

Critici noemen de ideeën van de NVK een brug te ver. Ze zijn bang dat ouders die vinden dat hun kind ondraaglijk lijdt, te veel invloed zullen krijgen in de euthanasieaanvraag van hun kind.

BRON: http://www.nu.nl/gezondheid/4071558/kind-moet-euthanasie-kunnen-vragen.html

Zelf vind ik dit heel moeilijk dat een kind dit kan vragen. Zoals je kan lezen in de laatste paragraaf is het ook wel zo. De ouders zouden wel eens een invloed hierop kunnen hebben, naar het kind toe.

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

http://users.telenet.be/Boeddha_Bruno/

AUM MANI PADME HUM

Volgende week eerste euthanasie in gevangenis

© belga.

Op zondag 11 januari ondergaat Frank Van Den Bleeken in de gevangenis van Brugge euthanasie. Na bijna 30 jaar lang geïnterneerd te zijn en jaren procederen krijgt de 51-jarige recidiverende zedendelinquent eindelijk wat hij wil: de dodelijke injectie. Dat schrijft De Morgen vandaag.

Van Den Bleeken is de voorbije jaren herhaaldelijk onderzocht door psychiaters. Zij bevestigen los van elkaar dat de man psychisch ziek is en ernstig lijdt onder zijn verblijf in de gevangenis. Hij is er zich ook van bewust dat hij zonder aangepaste therapie een gevaar is voor de samenleving.

Van Den Bleeken bekwam in september 2014 bij het Brusselse hof van beroep een arrest dat hem het recht gaf vrijwillig uit het leven te stappen. Sinds Van Den Bleeken zijn euthanasie via rechterlijke weg afgedwongen kreeg, volgden al minstens 15 geïnterneerden zijn voorbeeld.

BRON: http://www.hln.be/hln/nl/4833/Gevangenissen/article/detail/2169865/2015/01/03/Volgende-week-eerste-euthanasie-in-gevangenis.dhtml

En dan krijg je dit. Dan vragen ze euthanasie aan om hun straf niet te moeten uitzitten omdat ze het geestelijk niet meer aankunnen. Natuurlijk voor de gemeenschap is het een goede zaak, want dat is iemand minder waar wij allemaal moeten voor belastingen betalen. Maar aan de andere kant is het voor de persoon zelf een makkelijke weg om ervan af te komen. De kwelling daar kan deze niet met leven, maar stond hij ooit stil met wat hij gedaan heeft en wat hij de nabestaanden heeft aangedaan. Spijt dat zoiets kan met euthanasie, en dan zouden ze beter als in Amerika de doodstraf terug inroepen. Maar laat je dan iemand nadenken over de feiten die gepleegd zijn? 
Of zoals er nog een land bestaat waar een heel dorp is opgezegd voor zulke en die er nooit uit kunnen maar die wel een gewoon leven leiden kunnen. 

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

http://users.telenet.be/Boeddha_Bruno/

 

AUM MANI PADME HUM

29-jarige vrouw: “Waarom ik mijn leven zal beëindigen”

Ze is een formidabele vrouw met een enorme levenslust, maar toch zal de 29-jarige Brittany Maynard zich binnen een aantal weken van het leven beroven. Ze is allerminst suïcidaal, maar ziet geen andere uitweg. “Ik wou dat er een genezing bestond voor mijn ziekte, maar die is er niet”, legt ze uit in een emotionele YouTubevideo.

Ze heeft al halve marathons gelopen en Mount Kilimanjaro beklommen, maar de zwaarste taak staat Brittany nog te wachten: vrijwillig sterven. “Er is geen cel in mijn lichaam die niet wil leven”, aldus de jonge vrouw. “Ik wil niet sterven, maar voor deze verschrikkelijke ziekte is er geen genezing mogelijk.”

In januari werd eindelijk duidelijk waarom de 29-jarige actieve vrouw zo’n verschrikkelijke hoofdpijnaanvallen had. Ze bleek een kwaadaardige hersentumor te hebben: een glioblastoma, stadium 4. Het is de meest agressieve vorm van hersenkanker, en Brittany kreeg amper 6 maanden van de artsen. “En geloof me, voor een 29-jarige is dat een enorme klap.”

Volgens experts is de glioblastoma een “verschrikkelijke en pijnlijke” manier om te sterven, dus kiest Brittany zelf wanneer ze vertrekt. “Mijn man is jarig op 30 oktober, en ik zal twee dagen later sterven”, aldus de dappere vrouw. “In het bijzijn van mijn moeder, stiefvader, man en beste vriend. In mijn eigen bed, in mijn eigen slaapkamer. Misschien met wat van mijn favoriete muziek op de achtergrond.”

Brittany heeft echter moeten vechten voor het recht om haar eigen dood te bepalen. In de Verenigde staten is euthanasie nog steeds een onderwerp van discussie. De vrouw en haar familie moesten naar Oregon verhuizen, omdat er slechts enkele staten zijn die het mogelijk maken om “te sterven met waardigheid”. Dat is meteen waarom Brittany toestemde om haar verhaal in een YouTubevideo te gieten, in samenwerking met de organisatie ‘Compassion & Choices’. Ze hoopt zo meer staten te overtuigen om deze vorm van euthanasie goed te keuren.

Wie vragen heeft over zelfdoding, kan anoniem contact opnemen met de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 of op www.zelfmoord1813.be.

BRON: http://www.goedgevoel.be/gg/nl/120/Kanker/article/detail/2078434/2014/10/07/29-jarige-vrouw-quot-Waarom-ik-mijn-leven-zal-beeindigen-quot-.dhtml

Soms doet het leven pijn zoals bij deze vrouw met hoofdpijn, dat dan een kwaadaardige hersentumor blijkt te zijn. Dan is het soms heel moeilijk om nog te willen leven. Als je weet wat er je te wachten staat. Het belangrijkste is dan praten, daarom vind ik het goed dat ze onderaan de tekst toch nog eens het nodige beschreven hebben. Deze mensen die naar je luisteren kunnen je dan medisch niet helpen maar ze kunnen je wel ondersteunen en bijstaan in moeilijke momenten en tijden.  

AUM NAMASTE BOEDDHA BRUNO
Om Shanthi,
spiritueel en het aardse moet men kunnen verbinden

http://users.telenet.be/Boeddha_Bruno/

 

AUM MANI PADME HUM

Pensieri Parole e Poesie

Sono una donna libera. Nel mio blog farete un viaggio lungo e profondo nei pensieri della mente del cuore e dell anima.

zinderen

op weg naar authentiek leven

Nadia wandelt

Wandelblog

We Love Me Now

Very OK Person! Connect with me; lovemeanonymous5@gmail.com Instagram: _l.o.v.e.me

Tiernnadrui

Dans in de regen

Myrela

Umjetnost, zdravlje, civilizacije, fotografije, priroda, knjige, recepti, itd.

Levenslange blog

levenslessen

Tistje

ervaringsblog autisme sinds 2008

Yab Yum

Yab Yum

Dolle avonturen met nonkel Juul

Met Nonkel Juul, Bieke en tal van anderen

Theo-Herbots-Freelance-Journalist-Fotograaf 💙|| Daily Information in 💌 in 1️⃣1️⃣0️⃣ Languages ✅

Gedachten over levensstijl en gezondheid. Een blog over gezondheid en fotografie 💌Speciaal voor jou ✅, Samen met jou ✅, Samen door jou ✅💚||You can translate any page and post on this "GREAT" Blog into 110 Languages with the Google Translate Widgete 😀 at the bottom of the Website‼ || Thoughts on Lifestyle and Health. A Health 😀 and Photography💥-Blog 💌Especially for You ✅, Together with You ✅, Together by You ✅💚||

MyView_Point

Right <> correct of the center

Bio-Blogger

Bio-Blogger is an excellent source for collaborations and to explore your businesses & talents.

Regenboogbui

~ Leren, creëren, inspireren ~

saania2806.wordpress.com/

Philosophy is all about being curious, asking basic questions. And it can be fun!

newtoneapblog

A Discarded Plant

Inhale Peace; Exhale Love. Joy will Follow! - RUELHA

As long as there's breath, there will always be HOPE because nothing is pre-written and nothing cannot be re-written!

Ontmanteld en Ontwricht

Blog door Chana Van Ryzeghem

Looking for cbd supplements?🌿

HEMP up your life! The power of nature🌿

YOUNGREBEL

Blog about life, positivity, selfcare, food and beauty.

Chateau Cherie

Exposing Bullies and Liberating Targets to Make The World a Safer Place for All

bewustZijnenzo

Magazine: Inspiratie voor een gezond gelukkig en bewust leven

Beaunino loopt de Camino

‘Gewoon doorlopen!’

Blog with Shreya

A walk through the blues of life!

Soni's thoughts

No Fear, Express dear

ruhumayolculuk 🦋💗

kendime, ruhun katmanlarına doğru bi keşfe çıktım...🦋🧚‍♀️💫🌠

Ka Sry malamakerij

Mala's magie

panono panono

STAP VOOR STAP OP ONTDEKKING

Unlocking The Hidden Me

Tranquil notions, melange of sterile musings & a pinch of salt

%d bloggers liken dit: